Succes is zo'n lekker vaag begrip. Het is volledig afhankelijk van de definitie die ik hanteer. Succes is in ieder niet zoiets als een natuurwet. Water is vloeibaar tussen 273 en 373 graden Kelvin. De aarde draait in een baan rond de zon, vanwege de aantrekkingskracht, die massa's op elkaar uitoefenen. Een bal die met een bepaalde kracht door de lucht gegooid wordt, zal na zoveel meter en afhankelijk van de windrichting en luchtweerstand op de aarde vallen.

Maar succes is volledig normatief. Als ik stel dat iemand die meer geld heeft dan andere mensen succesvol is, dan heb ik gelijk. Maar als iemand anders zegt, dat iemand die harder loopt dan negen anderen over honderd meter succesvol is, dan is dat net zo waar.

Succes is dus op geen enkele manier meetbaar, zoals bijvoorbeeld de aan- of afwezigheid van lucht.
Maar op de een of andere manier, hangen we wel aan bepaalde definities van succes. Zo vinden we iemand die op zijn pensioen gerechtigde leeftijd naar huis gaat met tien miljoen Euro succesvol. Zelfs als er nog drie andere mensen zijn, die op dat moment per persoon drie miljard Euro hebben. Maar als die zelfde persoon aan zijn pensioen begint met niet meer dan een AOW uitkering en vijftig jaar werken voor dezelfde baas, dan vinden we hem eigenlijk zielig en zouden hem een mislukkeling willen noemen.
We kijken daarbij niet eens, naar wat hij in die vijftig jaar heeft gedaan. We laten ons zo verleiden door de gehanteerde definitie van succesvol, dat we al het andere wat gedaan werd vergeten en zelfs buiten beschouwing laten.
Want wat nu als die persoon met tien miljoen Euro naar huis gaat, omdat hij 10.000 mensen ontslagen heeft? Of nog erger, hij mag met zoveel geld naar huis omdat hij genoeg wapens verkocht heeft om een miljoen mensen te vermoorden? Terwijl die persoon die met een AOW naar huis gaat, kans gezien heeft om 10.000 mensen van de hongerdood te redden? Wie zouden we dan succesvol noemen?

We hebben dus de neiging om succes te definiëren op de meest smalle, maar ook vaak de meest zinloze definitie. We definiëren succes niet op basis van wat de meeste mensen geluk geeft. Maar we nemen een definitie waarbij de kans bestaat, dat het geluk van de één voortkomt uit het ongeluk van vele anderen.

Maar misschien is dat wel precies de reden, waarom wij onszelf als soort zo succesvol vinden?

The English Version

Volgend artikel in dit blog