Cuba
Mensenrechten
VKBlog Headerimage

1989: De 30-jarige Cubaanse revolutie in Nederland

zondag 19 oktober 2008 15:00 door Kees van Kortenhof
In 1989 bestond de Cubaanse revolutie dertig jaar. Op de eerste dag van dat jaar viert Castro het feest van de revolutie met de leus ‘marxisme of dood'. Hij onderstreept dat ‘het Cubaanse volk altijd trouw zal blijven aan de principes van het socialisme. Van het marxisme leninisme, van het internationalisme.' In juli van dat jaar worden vier hoge legerofficieren geëxecuteerd vanwege betrokkenheid bij drugshandel; onder hen bevond zich de populaire legercommandant Arnaldo Ochoa.

De laatste woorden van Ochoa luidde: ‘Ik haat mijzelf, heb geen reden om te leven.  Als ik word veroordeeld tot het vuurpeloton zal mijn laatste gedachte uitgaan naar Fidel.' Naar aanleiding van de affaire Ochoa zegt Cuba's tweede man, Raúl op 21 juni dat Cubanen die de ontwikkelingen in de Sovjet Unie en Polen bewonderen, daar maar moeten gaan wonen.'

Een maand later wordt de voormalige minister van Binnenlandse Zaken, generaal Abrantes Fernandez tot 20 jaar gevangenisstraf veroordeeld vanwege betrokkenheid bij hetzelfde schandaal. Het zou de grootste zuiveringsoperatie in de geschiedenis van de revolutie in Cuba worden.
foto
1989 is ook het jaar waarin Sovjet leider Michail Gorbatsjov de Cubaanse El Lider Maximo bezoekt. Binnenskamers wordt Castro duidelijk gemaakt dat er spoedig een einde zal komen aan de subsidie uit het Oostblok, per dag zo'n 800.000 dollar groot. Samuel Lara, dissident, wordt tijdens het bezoek van Gorbatsjov gearresteerd omdat hij voor het gebouw van de Russische ambassade een demonstratie houdt.

In Manifest (NCPN) interviewt Remco van Broekhoven in april 1989 de Amsterdamse havenarbeider Simon Schilp, die dan voorzitter is van de vriendschapsvereniging Venceremos.
Schilp: ‘Cuba was een openbaring. Het is niet zo dat die Cubanen gelijk hebben door die zon, door dat vrolijke en dat lichte. Daar gaat het niet om, dat komt er alleen nog maar bij. Maar het was de openheid, het ontbreken van bureaucratie, het overal naar binnen kunnen lopen. Er waren natuurlijk wel voorschriften, maar als het uitkwam voor de goede gang van zaken werd daarmee gewoon de hand gelicht. En dat was in de Sovjet Unie onmogelijk.' In Amsterdam organiseert Venceremos een feest ter gelegenheid van de verjaardag van de revolutie; er komen ruim duizend mensen. Het is de laatste keer dat er in Nederland een feestelijke manifestatie wordt georganiseerd als steun voor  Fidel Castro en de Cubaanse revolutie, waar zoveel mensen komen.
[L]
Na een bezoek aan Cuba in juli 1989 besluiten Kees van Kortenhof en Annelies Lemmers tot de oprichting van de stichting Glasnost in Cuba opgericht. Formeel werd de stichting op 18 april 1990 opgericht.
In de statuten wordt het doel van de stichting Glasnost in Cuba als volgt omschreven: ‘Het doel van de stichting is het steunen van initiatieven gericht op pluriformiteit en democratisering, die leiden tot volledig respect voor de fundamentele mensenrechten in de Cubaanse samenleving.'

Al snel reageert de Cubaanse ambassade in Den Haag nadat de oprichters van Glasnost in Cuba ontvangen waren door de leden van de Vaste Kamercommissie voor Buitenlandse Zaken. Kort daarna ontvangen al de leden van die commissie een brief van de Cubaanse ambassadeur waarin hij vaststelt dat de oprichters van Glasnost in Cuba hun oor lenen aan ‘contrarevolutionaire opvattingen met het doel buitenlandse campagnes te steunen; campagnes die een bijdrage zijn aan de propagandistische agressie van het Noord Amerikaanse imperialisme tegenover ons land.' De ambassadeur eindigt zijn schrijven met de opmerking dat ‘het bestaan van de stichting Glasnost ons niet verontrust.'

Op de dag van de viering van de dertigste verjaardag van de revolutie op 1 januari 1989, ontvangt Fidel Castro een brief ondertekend door intellectuelen, schrijvers, en artiesten uit de hele wereld, nu niet pro Cubaans, maar anti Cubaans. De briefschrijvers stellen aan Fidel Castro de eis een volksraadpleging uit te schrijven waarbij het volk zich zou kunnen uitspreken over de wenselijkheid van het aanblijven van de president. En ja of nee voor Castro dus: net zoals het Chileense volk zich in 1988 voor of tegen Pinochet had kunnen uitspreken.

In Nederland ontspon zich in januari 1989 een discussie naar aanleiding van een artikel dat Elsbeth Etty publiceerde in de NRC. Zij verdedigde de pro-Castro aanhangers van dertig jaar terug en probeerde uit te leggen dat het niet zozeer de sympathie voor de politiek van Fidel Castro was als wel de behoefte zich af te zetten tegen de ‘sfeer van Luns-met-spruitjes' in eigen land, die hen maakte tot Cuba aanhangers.

Er volgden o.a. reacties van Bart Tromp (Meelopen met de Tijdgeest), J. L. Heldring (Hoofdzonde van de avant-garde), Kees van Kortenhof (Verblinde intellectuelen likten de hielen van Fidel Castro), Renate Rubinstein (Getuigenis van Sjostakovitsj) en Peter Schat (De eentoonsstaat). Die teksten zijn hier afgedrukt.

Volgend artikel in dit blog

8reacties Volg reacties met RSS   aanbevelen afbevelen Waarschuw de redactie Je moet inloggen om het bericht in een van je groepen onder te brengen Attendeer je vrienden Delen op nujij.nl Delen op ekudos.nl Delen op del.icio.us
Avatar van edu edu 19-10-2008 17:43
Dit leest alsof je het van elders hebt overgenomen. Een bronvermelding is dan wel op zijn plaats.
Avatar van Kees van Kortenhof Kees van Kortenhof 19-10-2008 18:20
Zoals je kunt lezen, zijn onder elk artikel de bron, de auteur en de datum van plaatsing gemeld. Ik begrijp de kritiek dan ook niet. Het inleidende artikel is gebaseerd op een honderderdtal krantenknipsels uit 1989.

Kees van Kortenhof
Avatar van edu edu 19-10-2008 18:28
@Kees
Het zal aan mij liggen, maar ik kan er niet uithalen welke tekst of teksten je hebt gebruikt en waar ik die kan vinden.
Avatar van anoniem anoniem 19-10-2008 19:34
Zie de artikelen onder dit inleidende verhaal. De namen van de auteurs (Tamar, Heldring, Tromp, van Kortenhof, Schat, etc) staan zelfs in de kop van de vijf verhalen. Prominenter kant niet, lijkt mij.
Avatar van edu edu 19-10-2008 19:47
@Kees
En dat noem jij bronvermelding? Het lijkt er niet eens op!
Avatar van anoniem anoniem 19-10-2008 23:19
Het lijkt me tijdverlies om deze discussie over de vorm voort te zetten. Bovendien schrijf ik liever over de inhoud van het gebodene.

Kijk nog eens bij:
http://nl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Bronvermelding
Alle vijf artikelen hier geplaatst voldoen aan de criteria.

Met groet,

Kees van Kortenhof
Avatar van vincent vincent 08-03-2009 00:28
elke poging op een betere wereld is de moeite waard.Kom een keer eten in de paladar in veldhoven en steun onze medische hulp aan cuba.
een leeg hart is toch noch in cuba te vullen, misschien is een psychologische benadering van deeze problematiek, zo complex, op zijn plaats.
Avatar van vincent vincent 08-03-2009 00:28
elke poging op een betere wereld is de moeite waard.Kom een keer eten in de paladar in veldhoven en steun onze medische hulp aan cuba.
een leeg hart is toch noch in cuba te vullen, misschien is een psychologische benadering van deeze problematiek, zo complex, op zijn plaats.

Inloggen is niet verplicht om je commentaar achter te laten.

Beperkt HTML (<b>vet</b>, <i>cursief</i> en <u>onderstreept</u> toegestaan; webadressen worden automatisch omgezet in werkende links).

  •  
Profielfoto Kees van Kortenhof

Kees van Kortenhof

Woonplaats: Amsterdam
  • Niet verplicht
  • Je boodschap moet minstens 5 en hoogstens 1500 tekens bevatten
  •  

Groepen

Favorieten van Kees van Kortenhof

Harry Mulisch: Je hoeft er niet geweest te zijn’

fotoIn De ontdekking van de Hemel(1992) gaan Max Delius en Onno Quist naar Cuba zoals Mulisch zelf in 1967 Cuba bezocht. Vandaar dat zijn Cubaanse verleden ook nu nog aan de schrijver kleeft. Mulisch in een interview: ‘In het algemeen geldt dat je in een rechts fascistisch land niet geweest hoeft te zijn om te kunnen zeggen hoe het er is, terwijl je in een links kommunistisch land geweest moet zijn om te kunnen zeggen hoe het er is.’ (De tekening is van Joost Veerkamp )

Miriam Makeba:‘Castro is een van mijn sterren’

fotoDe Zuid Afrikaanse zangeres Miriam Makeba zei in 2005 tijdens een bezoek aan Havana: ‘Ik had het geluk dat hij een van mijn concerten in 1972 bijwoonde, toen ik Cuba voor de eerste maal bezocht. Ik zong voor president Fidel Castro (…) hij is een van mijn sterren.’

Areil Hidalgo: 'Ik was socialist'

fotoAriel Hidalgo, universitair docent werd in 1980 gearresteerd toen men een manuscript van hem in beslag nam met de titel Cuba, de marxistische Staat en de nieuwe Klasse. Hij werd veroordeeld wegen ‘vijandige propaganda’en zat korte tijd in het Psychiatrisch Ziekenhuis van Havana opgesloten tussen zieken, geestelijke gestoorden en zware criminelen. ‘Ik was socialist. Ik geloofde – en ik geloof - in de oorspronkelijke doelen van de revolutie. Waar ik niet meer geloof is in het leiderschap van de revolutie.’(…) ‘Veel gevangenen zaten om veel onschuldiger dingen in de cel. Er zat een marineofficier Francisco Benites Ferrer bij mij in de cel omdat hij deze uitspraak van José Martí op een muur gekalkt had: ‘Iedere keer als een mens wordt beperkt in zijn recht om vrij te denken, lijkt het alsof een van mijn kinderen wordt gedood’.

Televisie interview Fidel Castro, 2 april 1959

foto'Een katholiek vervolgen omdat hij katholiek is, een protestant vervolgen omdat hij protestant is, een vrijmetselaar vervolgen omdat hij vrijmetselaar is, de rotary vervolgen omdat iemand lid van rotary is, La Marina (een groot Cubaans ochtendblad) vervolgen omdat het een rechtse krantis, iemand vervolgen omdat hij links is, een ander omdat hij radicaal ter linker of ter rechterzijde is, dat kan ik me niet voorstellen en dat zal de Revolutie nooit doen...... Wij doen wat democratisch is; alle ideeen respecteren. Als iemand begint met de sluiting van een krant, kan geen krant zich meer veilig voelen. Als men een mens vervolgt vanwege zijn politieke opvattingen, kan niemand zich meer veilig voelen.'

Jean Paul Sarte en de directe democratie in Cuba

fotoDe Franse filosoof en schrijver Sartre bezocht Cuba in 1960 en was verrukt van de zogeheten ‘directe democratie’ die Fidel en Che Guevara daar praktiseerden tijdens bijeenkomsten met tienduizenden Cubanen. Carlos Franqui, toen nog eindredacteur van het blad Revolución probeerde Sartre uit te leggen dat ‘hier sprake was van een voorbijgaand fenomeen dat volledig afhankelijk was van Fidel Castro, dat geen enkele organische of structurele basis ‘bezat maar puur revolutionair theater was, dat in de dagelijks praktijk niet functioneerde.’

Jacobo Machover: 'In naam van het anti-amerikanisme'

foto'In naam van het anti-amerikanisme hebben velen een van de langst- durende dictaturen gesteund.Die mensen zullen zich straks moeten verantwoorden; Ignacio Ramonet, hoofdredacteur van Le Monde Diplomatique, Gerard Depardieu, Daniele Mitterand en Christian Poncelet, de voorzitter van de Franse senaat. Ik heb ze nog nooit de repressie horen veroordelen die de tegenstanders van Fidel heeft getroffen.' De Cubaanse schrijver Jacobo Machover vorig jaar in L'Expresse

Laatste reacties

persona

1969: Renate Rubinstein over 10 jaar Cubaanse revolutie (1)
petrus: Beste Kees, Ik ben er laat mee maar dit is een …

persona

1989: De 30-jarige Cubaanse revolutie in Nederland
vincent: elke poging op een betere wereld is de moeite waard.Kom …

persona

1989: De 30-jarige Cubaanse revolutie in Nederland
vincent: elke poging op een betere wereld is de moeite waard.Kom …

persona

1969: Renate Rubinstein over 10 jaar Cubaanse revolutie (2)
Geoffrey: Het hele "contrarevolutionair" label wat ze aan allerlei belachelijke zaken …

persona

1969: Renate Rubinstein over 10 jaar Cubaanse revolutie (3)
martin: Vrouwen op Cuba? Ik heb een banner gemaakt voor 8 …

Archief / RSS

Bekijk het hele archief van Kees van Kortenhof, of klik op een van de jaren hieronder om een deel van het archief te ontsluiten.

2009
2008
2006
2005

Zoek in het archief



Zoeken

Abonnementen

Alle blogs rss google netvibes
Deze gebruiker rss google netvibes

Statistieken

TelMiep
  •