Een tegenvaller: doordat Nederland zo'n exportkampioen is duurt de crisis bij ons nog tot 2013. Dat zegt althans economieprofessor Peter van Bergeijk. Hij ging alle economische voorspellende modellen nog eens na en constateerde een fout bij allemaal: ze houden geen rekening met hoe de wereldhandel specifiek op een financiële crisis reageert.
Er is één instelling in de wereld die dat wel doet en om die reden door diezelfde wereld, met het IMF voorop, de hemel wordt ingeprezen. Dat is het Centraal Planbureau. Dat CPB schat de daling van de wereldhandel in op 10 procent, waardoor de economie dit jaar krimpt met 3,5 procent.
Maar in 2010 treedt alweer herstel op - het CPB zet het op dit fraaie plaatje nog tussen aanhalingstekens. Op het plaatje worden alle grote (financiële) crises van deze en vorige eeuw vergeleken.

En daaruit blijkt dat het met deze crisis weer net zo snel omhoog gaat als het naar beneden is gegaan. Op die van 1982 na vertonen alle crises grafisch het traject van een stuiterende bal waarbij de hoek aan beide zijden van de stuit hetzelfde is.

Wat Van Bergeijk zegt is dat die hoek richting de toekomst dus veel groter is. Althans, het gaat economisch lang niet zo snel omhoog als het eerder omlaag ging. ‘Als je alleen kijkt naar aparte landen, dan zie je dat de invoer tijdens een financiële crisis met een kwart daalt en dat dat 15 maanden duurt' zegt Van Bergeijk. ‘Maar deze crisis treft alle landen, net zoals de financiële crisis van 1929. Toen duurde die krimp veel langer doordat de invoer van allen de uitvoer van allen is en individuele landen zich dus niet uit hun crisis konden exporteren.'

Hoewel we al heel vaak hebben gehoord dat de huidige crisis niet vergeleken mag worden met die van de jaren dertig van de vorige eeuw, doet Van Bergeijk dat toch. Toen duurde het vier jaar voordat de handel weer op gang kwam. Mede doordat Duitsland er een impuls aan gaf door zijn oorlogsvoorbereidingen. ‘Maar het kan ook de New Deal zijn geweest', zegt Van Bergeijk, ‘nu we als economen meer cijfers krijgen en een grotere rekenkracht, neemt de overeenstemming over zulke kwesties af.'
Als Van Bergeijk het ondanks alles over de Grote Depressie heeft, dan is het misschien niet zo gek om de Kondratieff-golf erbij te pakken. De Long Wave Group heeft er een sublieme website aan gewijd. Een aanrader.

Maar ook ontnuchterend, want daaruit blijkt dat Van Bergeijk met zijn vier jaar nog aan de optimistische kant zit. Tenminste, als je ervoor kiest het moment nu gelijk te stellen aan het begin van de Grote Depressie. De derde Kondratieff-golf begon in 1929 en pas in 1949 ging het weer omhoog.

Dat is een twintig jaar durende winter. In de vierde golf - waar we nu middenin zitten - is de winter in 2000 begonnen. Met andere woorden: herstel begint in 2020. Dus nog elf jaar de billen samenknijpen.
Robert Giebels

Volgend artikel in dit blog