In de eerste jaren van je leven worden je weinig keuzes gelaten. Je mag misschien af en toe kiezen wat voor ijsje je wilt hebben, maar je ouders beslissen eerst hoe je heet, dan waar je mee speelt en vervolgens naar welke school je gaat. Wat je daar doet, bepaalt de juf of de meester. En die heeft ook een dikke vinger in de pap bij je volgende schoolkeuze. Daarna krijg je geleidelijk meer vrijheid, maar of dat tot betere keuzes leidt is maar zeer de vraag. De keuzes die je als puber maakt zijn meestal niet zo rationeel. De hormonen gieren door je lijf, je verandert in een zodanig tempo dat je soms jezelf niet meer herkent. Als je dan kiest, spelen de emoties daarbij een grotere rol dan de ratio.

En feitelijk blijft het zo. De keuze van een studie of van een baan berust grotendeels op toeval. Wat valt er te kiezen als je totaal geen ervaring hebt met de dagelijkse praktijk van een bepaald vak? Laat staan dat je inzicht hebt in wat voor bedrijf het is waar je uiteindelijk belandt. Toch groei je min of meer vanzelf in je rol. En op een gegeven moment is het of je nooit iets anders hebt gedaan.

Leven is keuzes maken. Maar als je het goed nagaat dan valt er niet zoveel te kiezen. Bij je geboorte zijn er al heel wat keuzes gemaakt waarop je feitelijk niet terug kunt komen. Bijvoorbeeld je geboortestreek en je familie, en de cultuur die je van daar uit mee krijgt, en die de achtergrond zal vormen van alle beslissingen die je neemt, zelfs als die ermee in strijd zijn. Er zijn mensen die al heel jong uit die achtergrond worden weggerukt, iets wat ook een zwaar stempel op hun leven drukt. Wat betreft je genetische opmaak heb je helemaal niets te kiezen. Ook die vormt een achtergrond bij alles wat je doet.

Je leven voltrekt zich als een blad dat van een boom dwarrelt en in de beek terecht komt. De stroom drijft het dan weer naar deze, dan weer naar de andere oever. Totdat het blijft hangen in wat boomwortels die door het water zijn uitgegraven. En daar composteert het langzaam, totdat de losse vezels zich weer mengen met de stroom. Die beek bepaalt je lot. En vanaf het moment dat je redelijk op je plek bent terecht gekomen, begint de lange weg naar de vergetelheid.

Volgend artikel in dit blog

3reacties