Bijna op de kop af tien jaar nadat de Volkskrant zijn entree maakte op het wereldwijde web, ondergaat de site een radicale vernieuwing. Op 6 mei 1996 verwelkomde de krant zijn eerste online bezoekers. Op 30 mei 2006 introduceert de krant versie 4.0.

Vier versies in tien jaar (de talloze tussenvarianten niet meegerekend) is een vrij normaal gemiddelde op het web. Ontwikkelingen op internet gaan (nog steeds) een stuk sneller dan in de wereld van het papier. De internetredactie van de Volkskrant vindt de nieuwe site ook de meest complete en volwassen tot nog toe; maar ongetwijfeld denkt zij daar over twee jaar weer heel anders over, en moet er alweer een vernieuwingsslag plaatsvinden.

Voor een deel hangt dat samen met de snel veranderende technieken. Nieuwe browsers en besturingssystemen en snellere hardware bieden meer mogelijkheden om de bezoekers een beter journalistiek product te bieden. Maar voor een deel hangt het ook samen met een andere inzet van de redactie.

De krant heeft de afgelopen jaren fors geïnvesteerd om van de site een volwaardig journalistiek product te maken. De hype en de teleurstelling zijn gepasseerde stations; nu is het zaak om online de krant eenzelfde imago van kwaliteit en betrouwbaarheid te bezorgen als de Volkskrant classic heeft.

De website van de Volkskrant is in de afgelopen jaren explosief gegroeid, in meerdere opzichten. Het aantal unieke bezoekers groeide procentueel gezien sterker dan bij alle andere landelijke kranten: over de afgelopen drie jaar gemiddeld 40 procent per jaar. De online verhoudingen met de concurrenten zijn dezelfde als offline: na de Telegraaf maakt de Volkskrant de grootste nieuwssite.

Maar de site is ook gegroeid in termen van inhoud. Het aanbod aan verschillende journalistieke vormen is groter dan ooit. Anderhalf jaar geleden begon de Volkskrant als eerste grote nieuwssite voorzichtig te experimenteren met video, inmiddels is het een niet meer weg te denken onderdeel van de site. Het Volkskrantblog, het weblogsysteem van de Volkskrant, is na de nieuwssectie het populairste onderdeel. Dossiers met achtergrondverhalen, diaseries, multimediale graphics en interactieve (spel-) elementen helpen om de meest gecompliceerde verhalen uit te leggen.

Maar de structuur van de site hield geen gelijke tred met deze inhoudelijke groei. Er was een winkel vol prachtige spullen, maar de etalage was te klein geworden. De homepage, de 'voorpagina' van de site, stond propvol. Steeds vaker kregen we het gevoel dat we veel energie staken in de ontwikkeling van prachtige journalistieke producties, om er na twee dagen achter te komen dat ze hun prominente plek moesten afstaan aan weer nieuwe juweeltjes.

Zo'n snelle en kwalitatief hoogstaande productie is goed voor de dynamiek van de site, maar heeft ook nadelen. Want veel van onze producties zijn geen 'eendagsvliegen', maar hebben juist ook waarde als 'naslagwerk', als een informatiebron waar je ook op langere termijn plezier van kunt hebben. Het probleem was dat het product na enkele dagen eigenlijk nauwelijks meer vindbaar was.

De voornaamste doelstelling van deze herstructurering, waarmee de redactie in november begon, was dan ook de structuur en de navigatie aan te passen aan de nieuwe omstandigheden. Er is een veel duidelijker indeling in rubrieken: het nieuws is onderverdeeld in categorieën (binnenland, buitenland, etcetera). De rubriek 'media' maakt plaats voor een rubriek 'technologie'. Achtergronden en opinie hebben een eigen plek gekregen. In de rubriek 'achtergronden' vindt u dossiers, diaseries en achtergrondverhalen. Bij opinie wordt het commentaar ondergebracht, maar ook de lezersbrieven vinden er een plekje, alsmede een aantal selecties uit het Volkskrantblog en 'Oog', de rubriek waarin een kunstenaar commentaar geeft op de actualiteit. Ook columnist Martin Bril zal hier binnenkort te beluisteren zijn met een 'podcast', zijn ingesproken commentaar op het leven van alledag en de actualiteit.

Onder 'Select' staan recensies van alle soorten en maten verzameld: u vindt er de stedenrubriek in terug, maar ook de restaurantrecensie van Mac van Dinther en de Aanschaf, waarin wekelijks een serie producten wordt besproken. Ook kritieken van nieuwe cd's vinden hier een plaats, vaak vergezeld van relevante audio-fragmenten uit de besproken cd. Kunst- en uitgaanstips staan onder 'Select', en binnenkort ook de boekrecensies.

Een heel belangrijke vernieuwing is de voor Nederland unieke videospeler (zie elders op deze pagina). Ook krijgen de bezoekers veel meer dan nu het geval is de mogelijkheid om te reageren op artikelen. Het dagelijks commentaar, de brievenrubriek, maar ook (bijna) alle recensies staan open voor uw reactie. Ook kunt u de besproken muziek-cd's op dezelfde manier als de redactie waarderen met een cijfer tussen één en vijf.
Dit alles staat volledig open voor het bezoek. De verplichte registratie is afgeschaft, zodat u zonder meer alle content van de Volkskrant kunt bekijken. Abonnees van de krant hebben echter wel een streepje voor: zij hebben gratis toegang tot het online archief, waardoor tienduizenden artikelen uit de laatste tien jaar open worden gesteld.

Voor de Volkskrantbloggers is denk ik vooral van belang de veel grotere aandacht die zij krijgen op de Opiniepagina. We zijn dan ook erg benieuwd naar de reacties.

Volgend artikel in dit blog