Er wordt wat afgefantaseerd in de verkiezingsprogramma’s. In elk geval over mogelijke bezuinigingen in de zorg. Alle zeven grootste partijen zeggen de bureaucratie in de zorg te willen terugdringen en denken daar grote bedragen mee te besparen. Daarmee rekenen vooral VVD en CDA zich ten onrechte rijk. Het CDA roept bijvoorbeeld vrolijk: ‘de hervormingen van de afgelopen jaren maken het mogelijk om de bureaucratie in de zorg te verminderen’ Pardon?? Alleen al de zorgtoeslag, de no-claim en DBC’s - het nieuwe vergoedingsysteem voor specialisten - hebben voor ongekende toename van de bureaucratie gezorgd. Alleen de SP en De PvdA hebben realistische en concrete plannen: de indicatieorganen opheffen en de indicatie laten doen door wijkverpleegkundigen (SP) of huisartsen (PvdA). De SP wil verder de controlegekte vervangen door een meer op advies en hulp gerichte Zorgbrigade. De PvdA wil professionals meer van registratieplichten ontlasten naarmate ze zich beter naar hun cliënten verantwoorden. Binnen CDA en VVD zijn ook verhoging van productiviteit en efficiëntie populaire fantasieën over kostenbeheersing. Hoe komt het toch dat de Wet van Baumol maar niet tot hun economen doordringt? Namelijk dat de prijs van economische groei een duurdere publieke sector is. In de marktsector kan de productiviteit door technologie fors stijgen. Wassen en kinderen onderwijzen kan echter niet alsmaar sneller. Hoe groter de productiviteitsstijging in de marktsector, hoe duurder daardoor relatief de zorg en het onderwijs worden, aldus de Wet van Baumol. Geeft niet, want het gebeurt alleen als we door groei meer te besteden hebben. We moeten het alleen wel erkennen. D66 benadrukt gelukkig dat de zorg ook een ‘bron van werkgelegenheid, economische groei, technologische innovatie en zingeving’ is. De linkse partijen hebben daar minder woorden maar wel meer geld voor over. Dat willen ze onder meer steken in meer en hoger opgeleid personeel, kleinschaliger zorg, en in meer buurtvoorzieningen en welzijnswerk. De meest draconische bezuinigingsmaatregelen in de zorg komen van het CDA, de partij van de zorgzame samenleving. Het CDA wil het verzekeringspakket beperken, zonder overigens aan te geven hoe. ‘Periodieke herijking van het zorgpakket zal de kosten verminderen’, heet het omfloerst in het programma. Tip voor verkiezingsdebatten: Verhagen vragen waar hij dan zoal aan denkt. Het CDA wil alle zorg korter dan een jaar uit de AWBZ gooien. Geen recht dus meer op thuiszorg bij herstel van een operatie of terminale ziekte. Ook niet op verpleeghuiszorg als u naar verwachting minder dan een jaar blijft leven. U mag aankloppen bij de gemeente (loket WMO, zie daarvoor eerdere columns op mijn weblog). U krijgt misschien zorg, maar zeker ook veel onzekerheid en bureaucratie. Want duurt uw ziekte toch langer dan een jaar, dan moet alsnog bij de verzekeraar aankloppen. Zo wordt u lekker heen en weer geschoven van gemeente naar verzekeraar en terug, met alle administratieve ellende, afschuifgedrag en onzekerheid van dien. Het CDA denkt ook bergen te kunnen bezuinigen door de zogenaamde scheiding van wonen en zorg. Jammer dat dit onderwerp voor verkiezingsdebatten te complex is. Als u nu bijvoorbeeld naar een verpleeghuis of psychiatrische kliniek gaat, wordt uw verblijf daar door de AWBZ vergoed. Het CDA wil dat u alleen nog de zorg vergoed krijgt. Voor het wonen moet u voortaan zelf huur betalen. Op papier is het een majeure bezuiniging, net als de beperking van de AWBZ tot langdurige zorg. Zie hier vast de kop van het persbericht van september 2010: ‘Kosten AWBZ in deze kabinetsperiode fors gedaald’. Op papier is dat waar. Maar nu de praktijk. Voor rijke, mondige mensen is het voorstel niet onredelijk. De meeste verpleeghuisbewoners zijn echter demente alleenstaande dames. Die zijn zelden rijk en nog minder vaak mondig. Minstens tachtig procent zal dus huur huursubsidie en bijstand moeten aanvragen. Hun woon- en leeflasten blijven dus een collectieve uitgave, alleen betaald door de Ministeries van VROM en Sociale Zaken, in plaats van door VWS. En omdat de meerderheid dement is moet het verpleeghuis, de sociale dienst, de schuldhulpverlening of de familie dit allemaal regelen. Want demente bejaarden op straat zetten als ze de huur niet betalen zal niemand willen. Prima voorstellen dus voor wie de kosten wil verplaatsen en de bureaucratie verhogen. Jammer dat verkiezingsprogramma’s zo slecht gelezen worden. Maar daar kunnen maatschappelijke ondernemingen iets aan doen. Zet voornemens uit de partijprogramma’s op bierviltjes, servetten, placemats, pennen en andere gadgets. Evenals hun stemgedrag van de afgelopen jaren. Alle partijen moeten natuurlijk gelijk behandeld. Opdat we weten waarvoor we stemmen. Miss-verkiezingen zijn er al genoeg. Evelien Tonkens, Volkskrant, 18 oktober 2006 Reageren? Tonkens.volkskrantblog.nl

Volgend artikel in dit blog