
! NEURALE SIGNALEN
werkelijkheid, fotografie, glas, kunst, beeld, perceptie, omkering, neurale signalen, netvlies, oog
We weten niet beter, maar eigenlijk zien we de wereld continu omgekeerd, als we onze ogen open hebben tenminste. Niet alleen boven en onder zijn verwisseld, maar ook links en rechts. Zo komt het beeld in ieder geval aan op het netvlies. Vervolgens wordt dat beeld omgezet in neurale signalen, die door de grijze massa weer worden omgezet in een plaatje van de waargenomen wereld. Of dat plaatje een gecorrigeerde weergave is, of dat ons hele wereldbeeld in wezen een omkering is van de feiten, weet ik niet, maar het geeft wel te denken over onze perceptie van "de werkelijkheid".
! PROPORTIONALITEIT
kijkduin, landschapsfotografie, kust, duinen, helmgras, nachtfotografie, politiek, verhoudingen, gezond verstand, proportionaliteit
De andere kant op kijken klinkt negatief, alsof je iets niet wilt zien, maar die connotatie nieten wij er zelf aan vast. De andere kant op kijken kan ook positief zijn. Daarmee laat je zien juist oog te hebben voor andere perspectieven. Ik keek weg van de zee, omhoog de duinen in, door het helmgras dat wuifde in de avondbries en verloor mijn gevoel voor verhoudingen. Wat groot was leek klein en wat klein was werd opgeblazen tot reusachtige proporties. De kunst van het zien is om het beeld te verbinden met je gezonde verstand, dat geeft de juiste proportionaliteit.
! BACK HOME
kijkduin, den haag, scheveningen, hdr, landschapsfotografie, kust, golden earring, back home, duinen, fietsen
Misschien is het compensatie voor het drukke leven, misschien is het de vrijheid van ongehinderd kunnen kijken tot de horizon, misschien is het de geur van water, zout en zand, maar waarschijnlijk zijn ze het allemaal. De Noordzeekust is en blijft het mooiste randje Nederland. Ik was net op tijd in Kijkduin om de zon in zee te zien zakken. Daarna in het donker op de fiets door de duinen met als baken de vuurtoren van Scheveningen om uiteindelijk rechts af te slaan, dwars door de Residentie – waar Christenen elkaar de arena uitvechten vanwege een blonde nepleeuw – terug naar huis.
! MIDDELPUNT
middelpunt, centrum, aandacht, reclamezuil, ogen, zien, spiegelbeeld, zelfbeeld, zelfreflectie, aangluren
Het middelpunt is uniek en ondeelbaar, wat een behoorlijke aantrekkingskracht uitoefent op "de mens". Als je er bent aangeland, zijn alle ogen op jou gericht, alleen je eigen ogen zien niet wat die andere ogen zien. Dat is geen arrogantie, noch onwil om naar jezelf te kijken, het is een fysieke onmogelijkheid. Het beste waar je op kunt hopen, is dat al die ogen die je aangluren zo af en toe als een spiegel fungeren zodat het beeld dat je van jezelf hebt te vergelijken is met je spiegelbeeld. En dan maar hopen dat andermans ogen het beeld niet vervormen.
! GOLFPLATEN
golfplaten, roest, weer en wind, regen, long exposure, rotterdam, foto, fotografie, verval, pedaleren
Het valt niet mee om een beetje kleur te vinden op de dagen dat er geen droge draad meer om mijn lijf is geslagen als ik, tegen beter weten in, denk dat het wel mee zal vallen met wind- en regenvlagen. Zo pedaleert de eenzame fietser, die niet goed genoeg was om profvoetballer te worden en juist daardoor half dood werd geschopt door verdedigers die helemaal geen bal konden raken, voort door het polderland op zoek naar beelden die mijn aandacht vragen om uiteindelijk uit te komen op een plek waar dat kleine beetje kleur moet komen van roestige golfplaten.
! ZIELLOOS WATER
wateringen, wateringse veld, water, den haag, vinex-locatie, nieuwbouw, architectuur, landschap, longs exposure, fotografie
Waterval op een waterige dag in Wateringse Veld nabij Wateringen. Toen ik er langs reed, hoefde ik mijn eerste zin niet meer te verzinnen. Het is één van de Vinex-locaties rond Den Haag waar architecten hun best hebben gedaan om er iets van te maken, maar waar ik de eerste eeuw niet vrijwillig zou gaan wonen. De huizen zijn modern, het winkelcentrum is nabij, er zijn speelplaatsen en trapveldjes, er is voldoende groen, ja, zelfs de tram blijkt deze uithoek aan te doen, maar daarmee kun je het gebrek aan ziel niet compenseren. Dat duurt decennia, als je mazzel hebt.
! SNAPPER EN DOLLY
klinken, klinknagels, snapper, dolly, souvereinen, cad/cam, oost-indische inkt, calque, staal, ouwe meuk
Ouwe meuk, zullen veel mensen denken en dat is het ook. Ik ben er gek op. Geen CAD/CAM (computer-aided design and computer-aided manufacturing) maar met potlood ontworpen, in Oost-Indische inkt op calque gezet en met de hand gebouwd. Ik zie mannen met petten roodgloeiende klinknagels gooien en vangen met tangen zonder mis te grijpen. Ik zie smeedhamers, een snapper en een dolly. Ik hoor het geluid van staal op staal als platen voor eeuwig aan elkaar worden geklonken. Ik hoor het tikken van afkoelend metaal. Nee, ik ben niet tegen vooruitgang, maar ik mis wel de liefde van ouderwets vakmanschap.
! HEIDENS KLAAGBLOG
graftakkenweer, regen, flora, natuurfotografie, hogere machten, monotheisme, godverdomme, religieuze wortels, klaagblog, heiden
Een nadeel van het niet geloven in god en andere "hogere machten" is dat je niets de schuld kunt geven als het van dat graftakkenweer is zoals vandaag en eigenlijk al de hele week. Oké, we hebben hier geen Pakistaanse toestanden, maar religie is niet alleen geschikt voor groot leed. Het moet toch heerlijk zijn om "godverdomme" te zeggen als het meer is dan een scheldwoord met rudimentair religieuze wortels, als je denkt dat het écht aankomt bij de regengod, of die eenzame alleskunner die de "moderne" monotheïst met liefde aanbidt. Beter dan het klaagblog waarmee deze heiden zich moet behelpen.
! HET MOOIE VAN KUNST
kunst, abstract, foto, fotografie, kleur, vorm, werkelijkheid, verbeelding, grafische voorstelling, what you see is what you get
Het doet er niet toe wat het in werkelijkheid is, niet hoe het gemaakt is, niet wat het voorstelt, niet of de foto bewerkt is en zo ja hoe, niet of het überhaupt wel een foto is, want het zou ook een door de computer gecreëerde grafische voorstelling kunnen zijn. Je hebt al die informatie niet nodig om er iets van te vinden, zelfs niet om het niets te vinden. Het is wat jij er in ziet, wat het bij jou oproept en ook als de voorstelling je volledig koud laat is dat oké. Dat is het mooie van kunst.
! FUNDAMENT VAN VOORGEVOEL
fundament, voorgevoel, portretfotografie, bewustzijn, onderbewustzijn, projectie, Summertime in England, Van Morrison, ontsnappen, zintuiglijke ervaring
Is uit haar portret af te leiden wat ze doet? Het is een vraag die ik alleen aan anderen kan stellen omdat ik zelf weet waar ze, op het moment dat ik de foto nam, mee bezig was. Die kennis heeft invloed op wat ik zie omdat het niet uit mijn hoofd te bannen is. Het zou nog aan mijn bewustzijn kunnen ontsnappen, maar ook mijn onderbewuste slaat informatie op die door datzelfde onderbewuste opvraagbaar is en meer als een gevoel geprojecteerd wordt, dan als een kopie van de zintuiglijke ervaring. Misschien is dat het fundament waarop voorgevoelens worden gebouwd.
! CONCENTRATIE
concentratie, kijken, zien, inspanning, ontspanning, portretfotografie, gerichtheid, focus, bewustzijn, onderbewustzijn
Ik kan geconcentreerd kijken naar mensen die geconcentreerd bezig zijn met iets, zonder dat het er toe doet waar ze mee bezig zijn. Het is de concentratie die me intrigeert, de gerichtheid op een doel. Het zijn de ogen die precies weten waar ze moeten kijken. Het zijn de lippen die een beetje naar binnen worden getrokken, zonder dat het gezicht verbeten trekken krijgt. Het is de balans tussen inspanning en ontspanning. Het zijn al die dingen die ik zelf ook doe als ik in volle concentratie ben en die alleen bestaan zolang ik me er niet van bewust ben.
! NAAMLOOS RONDVLIEGEN
Palloptera muliebris, flutter-wing flies, diptera, tweevleugeligen, vliegen, vleugels, insecten, macrofotografie, natuur, fauna
Groot is hij niet – ongeveer een halve centimeter – maar mooi vind ik hem wel, deze .... Tja, hoe heet zo'n vliegje? Ook al zijn er alleen in Nederland al zeven verschillende soorten van deze loot uit de orde der Diptera (tweevleugeligen), een naam hebben we ze nooit gegeven. Oké, er is wel een wetenschappelijk naam voor de familie en ook voor deze specifieke soort, maar je zult mensen niet snel horen zeggen: Kijk, er zit een Palloptera muliebris op het dak van de serre. Zulke mooie vleugels en toch vrijwel onopgemerkt gebleven... Ik denk dat hij niet hard genoeg bromt.
! VEELZEGGEND OF NIETSZEGGEND
Veelzeggend, nietszeggend, opvallend, onopvallend, in het oog springen, saaiheid, vissen, aquarium, onderwaterfotografie, buitenwereld
Als je opvallend bent, maar niet wilt opvallen, kun je elk contact met de buitenwereld vermijden, maar daar wordt een mens zelden vrolijk van. Een betere optie is om je te omgeven met leven dat meer in het oog springt dan je zelf doet en voor je het weet, word je door de meeste mensen niet meer gezien. Mensen die niet opvallend zijn, doen soms precies het tegenovergestelde. Ze omgeven zich met types die nog saaier zijn dan zij in de hoop dat "minst nietszeggend" vanzelf verandert in veelzeggend.
Wat voor type ik ben?
Helaas, mijn 100 woorden zijn vol.
! (PUIN)HOOP
puinhoop, hogeschool inholland, delft, architectuurfotografie, nachtfotografie, rietveld architects, Margaret Sobieski Rietveld, Rijk Rietveld, moderne architectuur, toekomst
Of je moderne architectuur nu mooi vindt of niet, het is prettig dat er altijd weer iets nieuws uit de puinhopen van het verleden op kan rijzen. Dat biedt hoop, ook al weet je op voorhand niet hoe groot de puinzooi zal zijn waaruit volgende generaties hun toekomst moeten optrekken. Misschien bakt mijn generatie – dat zijn de mensen die het nu voor het zeggen hebben – er in het licht van de geschiedenis weinig van en zal er niet met vreugde worden gekeken naar onze tijd. Zorgen maak ik me daar niet over, maar dat doe ik sowieso over weinig dingen.
! CONTRAST?
contrast, zwart wit, kleur, leven dood, kunst, beelden, fotografie, ademen, recht en hoekig, organische vormen
Als ik vraag of er contrast in deze foto zit, wat denk je dan?
Ik vermoed dat je bevestigend zult antwoorden. De foto heeft een lichte en een donkere kant en die tegenstelling noemen we contrast. Je kunt er ook anders naar kijken. De linkerkant bevat alleen ronde, organische vormen. De rechterkant is recht en hoekig. Links vormt één geheel, rechts bestaat uit individuele vlakken, die wel verbonden zijn maar toch gescheiden. Allemaal contrasten.
Het beeld is tegelijk ook contrastloos. Alles is koud en hard, nergens ademt iets, nergens komt de voorstelling tot leven... En toch vind ik het mooi.
! NO SAIL 2010
zeilen, m 477, zeilschepen, commercie, nachtfotografie, amsterdam, antwerpen, sail 2010, sedov, kruzenshter
Geen zeil en geen water, maar toch een boot, of een schip, die term past waarschijnlijk beter bij de afmetingen van dit bootje. Eigenlijk zou ik wel even willen kijken op die grote Russische schepen als de Sedov of de Kruzenshter, of ze op z'n minst langs zien varen, maar dat gaat helaas niet lukken. Hoe commercieel Sail ook is met z'n begroting van acht miljoen euro, het is en blijft een fantastisch gezicht om die laatste grote zeilschepen voorbij te zien trekken, ook al lijken ze veel ouder dan de ruim tachtig jaar die ze in werkelijkheid pas rondvaren.
! GOUDEN NEUS
kunst, aardappelmannetjes, Joost van den Toorn, Zoetermeer, gouden neus, fool's gold, kunstfotografie, Spazio, centrum west, lompe eenvoud
Een keienkop met een gouden neus, dat denk ik als ik kijk naar dit "kunstwerkje" (dat € 2,50 per kilo kostte, wat goedkoop lijkt tot je bedenkt dat het 40.000 kilo is, maar dit geheel tussenhaakjes) van Joost van den Toorn dat "De Aardappelmannetjes" heet en staat in Zoetermeer, waar het wat mij betreft prima past omdat die stad een zelfde soort lompe eenvoud heeft die hier en daar met "fool's gold" wordt opgesierd, maar desondanks een glimlach onder mijn eigen gouden neus kan toveren omdat men in ieder geval een poging doet om er nog iets van te maken.
! LUX (nutteloze recensie)
bar, restaurant, nutteloos, recensie, belgië, antwerpen, lux, streetart, muurschilderingen, kunst
De ladder ligt er nog, net als de kwasten in de groene emmer, dus lang zal de schildering nog niet bestaan. Als je met je tent naast zo'n slooppand zit in een wijk die uiteindelijk mooi en levendig zal worden, maar het nu nog niet is, moet je er het beste van maken en mijn aandacht werd in ieder geval getrokken door deze kunstwerkjes die het dichtgetimmerde buurpand sieren en de schutting voor het braakliggende terrein daar weer naast. De Antwerpse eet- en drinkgelegenheid is genaamd Lux. Of je er lekker kunt eten ben ik alleen vergeten uit te proberen.
! HET LICHT VAN DE NACHT
antwerpen, schelde, belgie, nacht, macht, licht, nachtfotografie, sterren, nevels, lucht
Alleen in de nacht langs het water lopen geeft een gevoel dat ik niet eenvoudig onder woorden kan brengen. Omgeven door het resultaat van menselijke activiteit is er de rust, die er overdag nooit is, zonder dat ik het gevoel heb dat de wereld verlaten is. Het geeft een gevoel van macht, alsof de wereld speciaal voor mij zwijgt. De tijd vervaagt als het water langs de kade kabbelt. De lucht is zoveel mooier zonder die alles overheersende zon, al die sterren en nevels die overdag onzichtbaar zijn. Als ik kiezen mag, ga ik voor het licht van de nacht.
! IK ZAG HET LICHT
hoek van holland, nieuwe waterweg, licht, goddelijk, koffie, long exposure, fotografie, landschap, pottenkijkers, donkere diepte
Ja, ik zag het licht, maar echt goddelijk is de Nieuwe Waterweg niet. De pijp er naartoe is te klein om door te kruipen en de weg erover wordt afgesloten door een hek, zo houdt god pottenkijkers op afstand. En als je klein genoeg bent om door de pijp te kruipen of lenig genoeg om over het hek te klimmen, kom je er na een tijdje achter dat de pijp naar beneden knikt, weg van het licht, de donkere diepte in. Daar zat ik aan te denken toen ik koffie morste over de foto, die daar niet lelijker van werd.
